Trong hoạt động kinh doanh, các chương trình như “mua hàng tặng hàng”, “tặng sản phẩm dùng thử”, “mua sản phẩm được tham gia chương trình trúng thưởng” được doanh nghiệp sử dụng khá phổ biến để thu hút khách hàng và thúc đẩy doanh số.

Tuy nhiên, một vấn đề kế toán thường gặp là: Hàng hóa dùng để khuyến mại nhưng khách hàng không phải trả tiền có phải xuất hóa đơn không? Có phải tính thuế GTGT đầu ra không?

Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp cần phân biệt rõ nghĩa vụ lập hóa đơn và cách xác định giá tính thuế GTGT đối với hàng khuyến mại.

1. Hàng khuyến mại không thu tiền được hiểu như thế nào?

Khuyến mại là hoạt động xúc tiến thương mại nhằm thúc đẩy việc mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ bằng cách dành cho khách hàng những lợi ích nhất định.

Trong thực tế, doanh nghiệp có thể thực hiện khuyến mại dưới nhiều hình thức khác nhau, chẳng hạn:

  • Đưa hàng mẫu hoặc cung cấp dịch vụ mẫu để khách hàng dùng thử mà không phải trả tiền.

  • Tặng hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ không thu tiền.

  • Bán hàng, cung ứng dịch vụ kèm phiếu mua hàng hoặc phiếu sử dụng dịch vụ để khách hàng được hưởng thêm lợi ích.

  • Bán hàng, cung ứng dịch vụ kèm phiếu dự thi để lựa chọn người được trao thưởng theo thể lệ đã công bố.

  • Tổ chức các chương trình khuyến mại mang tính may rủi gắn với việc mua hàng hóa, dịch vụ.

  • Xây dựng chương trình khách hàng thường xuyên và tặng thưởng dựa trên số lượng hoặc giá trị mua hàng.

  • Tổ chức các chương trình văn hóa, nghệ thuật, giải trí hoặc sự kiện khác nhằm mục đích khuyến mại.

  • Các hình thức khuyến mại khác được cơ quan quản lý nhà nước về thương mại chấp thuận theo quy định.

Việc xác định đúng hình thức và điều kiện của chương trình khuyến mại rất quan trọng, bởi đây là cơ sở để doanh nghiệp xác định giá tính thuế GTGT đối với hàng hóa, dịch vụ khuyến mại.

2. Hàng khuyến mại không thu tiền có phải tính thuế GTGT?

Trường hợp 1: Khuyến mại đúng quy định thì giá tính thuế GTGT bằng 0

Theo Điều 6 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, đối với hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại theo quy định của pháp luật về thương mại, giá tính thuế GTGT được xác định bằng 0.

Điều này có nghĩa là doanh nghiệp không phải lấy giá bán thông thường của hàng hóa khuyến mại để tính thuế GTGT đầu ra trong trường hợp hàng hóa được khuyến mại đúng quy định.

Một số trường hợp tiêu biểu gồm:

Kèm phiếu mua hàng hoặc phiếu sử dụng dịch vụ: Nếu doanh nghiệp bán hàng hoặc cung cấp dịch vụ kèm theo phiếu mua hàng, phiếu sử dụng dịch vụ thì giá tính thuế của hàng hóa, dịch vụ bán ra không bao gồm giá trị của phiếu mua hàng hoặc phiếu sử dụng dịch vụ.

Kèm phiếu dự thi và trao thưởng: Trường hợp khách hàng mua hàng hóa, dịch vụ và được tham gia chương trình dự thi để lựa chọn người nhận thưởng theo thể lệ đã công bố, giá tính thuế của hàng hóa, dịch vụ bán ra không bao gồm giá trị của hàng hóa, dịch vụ trúng thưởng.

Khuyến mại mang tính may rủi: Đối với chương trình có nội dung may rủi, việc tham gia gắn với hoạt động mua hàng hóa, dịch vụ và việc trúng thưởng dựa trên sự may mắn của khách hàng, giá tính thuế của hàng hóa, dịch vụ bán ra không bao gồm giá trị hàng hóa, dịch vụ dùng để trao thưởng.

Chương trình khách hàng thường xuyên: Nếu doanh nghiệp tặng thưởng dựa trên số lượng hoặc giá trị mua hàng của khách hàng thông qua thẻ khách hàng, phiếu ghi nhận mua hàng hoặc hình thức tương tự thì giá tính thuế không bao gồm giá trị của phần thưởng theo chương trình.

Trường hợp 2: Khuyến mại bằng hình thức giảm giá

Nếu doanh nghiệp thực hiện khuyến mại bằng cách bán hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ với giá thấp hơn giá bán trước đó, thì giá tính thuế GTGT là giá bán đã giảm được áp dụng trong thời gian khuyến mại theo chương trình đã đăng ký hoặc thông báo theo quy định của pháp luật thương mại.

Do đó, doanh nghiệp không phải lấy giá bán trước khi giảm để xác định thuế GTGT.

Trường hợp 3: Không thực hiện đúng quy định về khuyến mại

Không phải cứ gọi là “hàng khuyến mại” thì mặc nhiên được áp dụng giá tính thuế GTGT bằng 0.

Nếu doanh nghiệp thực hiện chương trình dưới hình thức khuyến mại nhưng không đáp ứng hoặc không thực hiện theo quy định của pháp luật về thương mại, thì giá tính thuế được xác định theo quy định đối với hàng hóa, dịch vụ biếu, tặng, cho.

Theo đó, giá tính thuế GTGT được xác định theo giá của hàng hóa, dịch vụ cùng loại hoặc tương đương tại thời điểm phát sinh hoạt động.

Vì vậy, trước khi áp dụng giá tính thuế bằng 0, kế toán cần kiểm tra chương trình có thực sự đáp ứng điều kiện của một hoạt động khuyến mại theo quy định hay không.

3. Hàng khuyến mại không thu tiền có phải xuất hóa đơn?

Theo quy định về hóa đơn, khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, người bán phải lập hóa đơn điện tử để giao cho người mua. Quy định này bao gồm cả hàng hóa, dịch vụ được sử dụng để:

  • Khuyến mại;

  • Quảng cáo;

  • Làm hàng mẫu;

  • Cho, biếu, tặng;

  • Trao đổi;

  • Trả thay lương cho người lao động;

  • Tiêu dùng nội bộ;

  • Và các trường hợp khác theo quy định.

Do đó, việc khách hàng không phải thanh toán tiền cho hàng khuyến mại không có nghĩa là doanh nghiệp được bỏ qua việc lập hóa đơn.

Đây là điểm mà kế toán cần phân biệt rõ:

Không thu tiền ≠ Không phải xuất hóa đơn.

Đối với hàng khuyến mại đúng quy định, doanh nghiệp vẫn lập hóa đơn nhưng giá tính thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ khuyến mại được xác định theo quy định nêu trên.

4. Có thể lập hóa đơn tổng hợp cho hàng khuyến mại

Theo quy định hiện hành về hóa đơn điện tử, đối với hàng hóa, dịch vụ khuyến mại theo quy định của pháp luật về thương mại, doanh nghiệp có thể thực hiện lập hóa đơn tổng hợp cho các giao dịch phát sinh trong tháng hoặc quý, phù hợp với kỳ khai thuế GTGT.

Tuy nhiên, doanh nghiệp phải bảo đảm việc lập hóa đơn tổng hợp phản ánh đầy đủ, chính xác các giao dịch phát sinh.

Đồng thời, doanh nghiệp cần lưu giữ:

  • Danh sách chi tiết hàng hóa, dịch vụ khuyến mại;

  • Hồ sơ liên quan đến chương trình khuyến mại;

  • Chứng từ xuất kho;

  • Các tài liệu chứng minh việc thực hiện chương trình;

  • Và các hồ sơ, chứng từ khác có liên quan.

Khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu, doanh nghiệp phải cung cấp thông tin, tài liệu phục vụ công tác quản lý thuế.

Nếu khách hàng yêu cầu lập hóa đơn theo từng giao dịch, doanh nghiệp phải lập hóa đơn và giao cho khách hàng theo quy định.

5. Ví dụ: Mua 10 tặng 1 có phải tính thuế GTGT không?

Công ty A triển khai chương trình: Mua 10 sản phẩm trứng gà thì được tặng 1 trứng.

Khách hàng thanh toán tiền của 10 sản phẩm trứng gà  và nhận thêm 1 trứng mà không phải trả tiền.

Nếu chương trình được thực hiện đúng quy định của pháp luật về thương mại, thì:

  • Doanh nghiệp vẫn phải lập hóa đơn đối với hàng khuyến mại;

  • Hàng hóa tặng kèm phải được thể hiện đầy đủ trên hóa đơn/chứng từ theo quy định;

  • Giá tính thuế GTGT đối với hàng hóa dùng để khuyến mại được xác định bằng 0;

  • Không tính thuế GTGT đầu ra trên giá trị của sản phẩm khuyến mại.

  • Ngược lại, nếu việc tặng sản phẩm không đáp ứng quy định về khuyến mại thì doanh nghiệp cần xác định lại bản chất giao dịch và áp dụng quy định về hàng hóa biếu, tặng.

6. Kế toán cần lưu ý gì khi xuất hóa đơn hàng khuyến mại?

Để hạn chế rủi ro về thuế và hóa đơn, doanh nghiệp nên kiểm tra các nội dung sau trước khi thực hiện chương trình:

Thứ nhất, xác định đúng bản chất chương trình. Cần phân biệt hàng khuyến mại với hàng biếu, tặng, hàng mẫu hoặc các trường hợp xuất hàng không thu tiền khác.

Thứ hai, kiểm tra thủ tục khuyến mại. Tùy từng hình thức, chương trình khuyến mại có thể thuộc trường hợp phải thông báo, đăng ký hoặc đáp ứng các điều kiện nhất định theo pháp luật thương mại.

Thứ ba, lập hóa đơn đầy đủ. Hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại không thu tiền vẫn thuộc trường hợp phải lập hóa đơn theo quy định.

Thứ tư, lưu đầy đủ hồ sơ. Hồ sơ chương trình khuyến mại, danh sách khách hàng, chứng từ xuất kho, hóa đơn và các tài liệu liên quan cần được lưu trữ đầy đủ để chứng minh giao dịch khi cần thiết.

Thứ năm, không tự động áp dụng giá tính thuế bằng 0. Chỉ áp dụng quy định về giá tính thuế bằng 0 khi hàng hóa, dịch vụ thực sự thuộc trường hợp khuyến mại theo quy định của pháp luật về thương mại.

Kết luận

Hàng khuyến mại không thu tiền vẫn phải xuất hóa đơn. Tuy nhiên, nếu hàng hóa, dịch vụ được sử dụng để khuyến mại đúng quy định của pháp luật về thương mại, thì giá tính thuế GTGT được xác định bằng 0 đồng.

Ngược lại, nếu doanh nghiệp thực hiện việc tặng hàng nhưng không đáp ứng quy định về khuyến mại, giao dịch có thể phải được xử lý theo quy định đối với hàng hóa, dịch vụ biếu, tặng, trong đó giá tính thuế GTGT không mặc nhiên bằng 0.

Vì vậy, khi triển khai các chương trình “mua hàng tặng hàng”, “tặng sản phẩm”, “hàng mẫu”, “tri ân khách hàng”, doanh nghiệp nên kiểm tra đúng bản chất giao dịch, thủ tục khuyến mại và cách lập hóa đơn trước khi thực hiện.

Căn cứ pháp lý: Luật Thuế giá trị gia tăng và các văn bản hướng dẫn thi hành; Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế giá trị gia tăng; Nghị định 254/2026/NĐ-CP về hóa đơn, chứng từ; các quy định hiện hành của pháp luật về thương mại và hoạt động khuyến mại. 

Thông tin liên hệ

CÔNG TY TNHH KẾ TOÁN VÀ TƯ VẤN KH (KIẾN HƯNG)

Địa chỉ: 33 Phan Văn Khỏe, Phường Chợ Lớn, TP.HCM

Hotline: 0978 619 629

Website: www.ketoankh.com

Email: admin@ketoankh.com

Zalo OA: https://zalo.me/2762638483354012481